Solitaire spel: zo speel je pasjans
Bij de solitairevariant Klondike probeer je in je eentje alle kaarten per soort op vier stapels te leggen, van aas tot koning. Je speelt met een standaard kaartspel zonder jokers. Hieronder staan de regels van Klondike, een bekende vorm van solitaire die ook vaak pasjans wordt genoemd. Er bestaan andere varianten, dus een digitaal spel kan andere instellingen hebben.
Wat heb je nodig?
Neem een kaartspel met 52 kaarten en genoeg ruimte voor zeven kolommen, een trekstapel en vier doelstapels. De vier soorten zijn harten, ruiten, klaveren en schoppen. Harten en ruiten zijn rood; klaveren en schoppen zijn zwart.
Schud de kaarten goed. Je speelt alleen en hebt geen scoreblok nodig. Het doel is niet om een tegenstander te verslaan, maar om alle kaarten volgens de regels naar de doelstapels te verplaatsen.
De kaarten klaarleggen
Leg zeven kolommen naast elkaar. De eerste kolom krijgt één kaart, de tweede twee, enzovoort tot de zevende kolom zeven kaarten heeft. Alleen de bovenste kaart van elke kolom ligt open. De overige kaarten in de kolommen liggen dicht. De kaarten die overblijven vormen de dichte trekstapel.
Laat boven de kolommen ruimte voor vier doelstapels. Daarnaast komt een aflegstapel voor kaarten die je van de trekstapel omdraait. Bij een digitaal spel wordt deze opstelling meestal automatisch gemaakt.
Zo verplaats je kaarten
In de kolommen bouw je aflopend en met afwisselende kleuren. Een zwarte negen mag bijvoorbeeld op een rode tien. De soort doet er bij deze zet niet toe, alleen de kleur en de waarde. Op een boer komt een tien, op een vrouw een boer en op een koning een vrouw.
Een aaneengesloten open rij die volgens deze volgorde ligt, mag je als geheel naar een passende kaart in een andere kolom verplaatsen. Komt daardoor een dichte kaart bovenaan te liggen, draai die dan open. Zo krijg je meer mogelijkheden.
Een lege kolom mag je vullen met een koning, eventueel met de geldige rij kaarten die daar al onder ligt. Je mag er geen andere losse kaart neerleggen. Kies zorgvuldig welke koning je verplaatst als je meerdere mogelijkheden hebt.
De doelstapels opbouwen
Begin elke doelstapel met een aas. Leg daarop kaarten van dezelfde soort in oplopende volgorde: aas, twee, drie en zo verder tot en met de koning. Een harten twee hoort dus op een harten aas, niet op een ruiten aas.
Je mag een geschikte open kaart uit een kolom naar de bijbehorende doelstapel verplaatsen. Ook de bovenste beschikbare kaart van de aflegstapel mag daarheen. Je wint wanneer alle vier de doelstapels compleet zijn en alle kaarten erop liggen.
De trekstapel gebruiken
Kun je kaarten uit de kolommen verplaatsen, dan kun je dat doen voordat je de trekstapel gebruikt. Draai anders een kaart van de trekstapel open en leg die op de aflegstapel. De bovenste kaart van de aflegstapel mag naar een kolom of een doelstapel als hij daar past. Gebruik je die kaart, dan wordt de kaart eronder beschikbaar.
Sommige versies draaien drie kaarten tegelijk om in plaats van één. Dan is alleen de bovenste van de omgedraaide kaarten direct beschikbaar. Spreek vooraf ook af hoe vaak je de trekstapel opnieuw mag doorlopen: die regel verschilt per uitvoering. Voor een eerste potje kun je afspreken dat je de aflegstapel weer omdraait wanneer de trekstapel leeg is en opnieuw begint.
Tips om meer mogelijkheden te houden
- Kijk eerst naar alle zeven kolommen voordat je een kaart verplaatst. Soms opent een andere zet een dichte kaart.
- Probeer vooral kolommen met veel dichte kaarten toegankelijk te maken. Je weet pas welke kaarten daar liggen als je ze kunt omdraaien.
- Maak een kolom niet alleen leeg omdat het kan. Zonder beschikbare koning blijft die plek voorlopig leeg.
- Zet een kaart niet automatisch op een doelstapel. Een lage kaart kan in een kolom nog nodig zijn om een andere kaart vrij te maken.
- Controleer na elke zet of een nieuwe kaart open mag en of er nu een aas of een passende kaart voor een doelstapel beschikbaar is.
Niet elke uitdeling is oplosbaar. Als je geen geldige zet meer hebt en ook de trekstapel volgens de afgesproken regels geen nieuwe mogelijkheid biedt, eindigt het potje zonder winst. Schud dan opnieuw voor een andere uitdeling.
Veelgestelde vragen
Is solitaire hetzelfde als pasjans?
Solitaire en pasjans worden vaak gebruikt voor kaartspellen die je alleen speelt. Klondike is een bekende variant, maar beide woorden kunnen ook naar andere varianten verwijzen. Controleer daarom de regels van het spel dat je voor je hebt.
Mag je een kaart van een doelstapel terugleggen?
Dat hangt van de versie af. In sommige uitvoeringen mag je de bovenste kaart terug naar een passende kolom verplaatsen. Spreek bij een fysiek kaartspel vooraf af of je dit toestaat.
Kun je solitaire zonder internet spelen?
Ja. Met een gewoon kaartspel heb je geen internet nodig. Of een digitale uitvoering zonder verbinding werkt, hangt af van die uitvoering.